Ethiobest -

A power struggle in Tigray risks Ethiopia’s peace deal

Wed, 05 Mar 2025 23:10:33 +0000

More than two years after a cessation of hostilities ended a brutal civil war, Ethiopia’s Tigray region should be well along the road to recovery. Instead, its ruling Tigray People’s Liberation Front Party (TPLF) is embroiled in a bitter internal spat that has paralysed politics and sparked fears of fresh conflict.

The dispute pits a faction led by TPLF chairman and wartime leader Debretsion Gebremichael against another helmed by TPLF deputy chairman, Getachew Reda, who signed the November 2022 cessation of hostilities in Pretoria and now leads the interim regional administration created by the deal.

Debretsion’s side accuses Getachew’s interim administration of selling out Tigray’s interests and mishandling the implementation of the peace deal, which was meant to see the https://www.thenewhumanitarian.org/news-feature/2024/04/23/war-and-drought-tigray-struggles-to-get-back-its-feet rel="nofollow">return of displaced people, the full withdrawal of Eritrean and Amhara forces from Tigray’s territory, and fresh elections. None of these things have happened.

Getachew and his allies, on the other hand, portray themselves as democratisers – on a mission to open up Tigray’s politics and implement the ceasefire deal – and accuse Debretsion’s group of thwarting them at every turn.

“Getachew aspires to better democracy, whereas Debretsion represents the status quo,” said Woldeselassie Woldemichael, one of Getachew’s senior advisors. “Getachew is consistently on the side of the Pretoria agreement. Debretsion wants to suspend Pretoria and use it as a political tool by placing obstacles to implementation and then saying it’s Getachew’s fault.”

Debretsion’s faction, which controls the party apparatus, firmly denies this. alt="This is a map of Ethiopia. Inside the Tigray region is highlighted in light burgundy red. The capital, Addis Ababa, is also pointed out with a locator dot." width="553" height="493" />

To outsiders, the dispute can appear esoteric, featuring a soup of acronyms and internal party procedures. But its consequences are far-reaching. Nearly one million people in Tigray remain stuck in improvised displacement camps, sustained by ever-diminishing trickles of aid. Although Tigray is peaceful, malnutrition rates are at emergency levels, hundreds of thousands of children are out of school, and much of its health system still lies in tatters.

“The schism has crippled the whole bureaucracy, and that’s impacting aid delivery, health, education, infrastructure, and the overall well-being of the Tigray society,” said Abel Abate, a researcher at Chatham House.

When a group of senior military commanders denounced the interim administration and called for its overhaul in late January, Getachew called it a coup d&#039 The sharp escalation prompted panic among Tigray’s population.

Last month, Getachew warned, “we are heading towards a cliff edge” and conflict could erupt “any minute”. A broad range of mediators – from Tigray’s clergy to Western diplomats – has attempted to heal the rift, without success, as competition to control Tigray’s gold mines and state-owned enterprises heats up.

“The genesis of the split”

The https://www.thenewhumanitarian.org/news-feature/2023/11/02/ethiopias-unfinished-peace-deal-leaves-ex-fighters-in-limbo rel="nofollow">Pretoria agreement sits at the heart of the dispute. At his heavily guarded compound in Mekelle, Tigray’s capital, Debretsion describes it as “the genesis of the split”.

Getachew’s negotiating team was dispatched to Pretoria as fierce battles raged in Tigray with one assignment: “To just stop the fighting – no more, no less”, Debretsion told The New Humanitarian.

Instead, under pressure from the federal government, the team agreed to a much broader deal that dissolved Tigray’s regional government, outlined an unrealistically fast timeline for Tigray’s disarmament, and described parts of Tigray occupied by Amhara forces as “contested territories”.

“The whole terms were dictated by the federal government. We told our team, ‘You are simply accepting orders, not negotiating,’” said Debretsion.

Shortly after the deal was signed, Prime Minister Abiy Ahmed said he got “100%” of what he wanted, while other members of the TPLF have said that Tigray was losing the war and had no option other than to accept subservient terms.

Although his opponents accuse him of seeking to undermine the Pretoria deal, which he describes as “good and bad”, Debretsion insisted he is committed to its implementation: “Once you have an agreement, you execute the spirit and words of the agreement. We should still honour it.”

Whether or not Tigray’s negotiators could have secured a better deal, the main sticking point now driving the TPLF apart is the failure to return home nearly one million displaced people – a key part of the Pretoria agreement.

Most of these displaced people come fromhttps://www.thenewhumanitarian.org/news-feature/2023/09/26/unresolved-status-western-tigray-ethiopia-peace-deal rel="nofollow"> western Tigray, a fertile area known for its gold and sesame production that was seized by forces from the neighbouring Amhara region, who have long claimed it as their own.

The Pretoria agreement did not deal directly with the fate of western Tigray and other areas but committed the parties to “resolving issues of contested areas in accordance with the Constitution”. Abiy has said this means a referendum. But the TPLF insists the displaced people must return before any vote.

The TPLF also insists, in line with the peace deal, that Amhara forces – and Eritrean soldiers in border areas – must withdraw before Tigray’s fighting force disarms, and on the creation of a safe environment for IDP returns. The same applies for elections, another key Pretoria clause, the TPLF says.

Debretsion’s TPLF faction blames Getachew’s interim administration for failing to pressure the federal government into ordering the withdrawal of Amhara forces. “If PM [Abiy] wanted to, he could place a call and it&#039 done,” said Abraham Tekeste, a Debretsion ally who is on the TPLF executive committee.

Yet the continued presence of Amhara forces in western Tigray probably benefits Abiy, who is battling another https://www.thenewhumanitarian.org/news-feature/2024/11/12/who-fano-inside-ethiopia-amhara-rebellion rel="nofollow">insurgency in the Amhara region. This conflict would be inflamed further if he returned the territory to Tigray. The failure to send the displaced people home also keeps Tigray divided and thus easier to control, some analysts suggest.

የኢትዮ ኤርትራ ሰሞነኛ የሥጋት ትኩሳት

Wed, 05 Mar 2025 19:23:16 +0000

ጠቅላይ ሚኒስትር ዓብይ አህመድ (ዶ/ር) የመጀመሪያውን መደመር መጽሐፍ ባስመረቁ ዕለት ስለሰላም በብዙ ተናግረው ነበር፡፡ በዚሁ ዕለት ከተናገሩት መካከል ደግሞ ‹‹ሰላም ሰላም የምንለው ጦርነትን ስለምንፈራ ሳይሆን ሰላምን አብዝተን ስለምንወድ ነው፡፡ ጦርነት ጥፋት ነው፡፡ በኢትዮጵያ ውስጥ ተነሱ እንዋጋ ካልን በኋላ የሞተውንና የቆሰለውን የመናገር ልምድ ስለሌለን እንጂ ከወንድም የኤርትራ ሕዝብ ጋር ተጣልተን ያጠፋነው ሕይወት ራሱ ከፍተኛ ቁስል ነው ተጨማሪ ቁስልና ጉዳት ሳይሆን ተጨማሪ ሐሳብ ነው የሚያስፈልገን፤›› የሚል መልዕክትም የያዘ ሐሳብ ይገኝበት ነበር፡፡

alt="የኢትዮ ኤርትራ ሰሞነኛ የሥጋት ትኩሳት | Ethiopian Reporter | ሪፖርተር" width="366" height="199" />

ኤርትራና ኢትዮጵያ ከ1990 እስከ 1992 ዓ.ም. ባደረጉት ከባድ ጦርነት በይፋዊ መረጃዎች መሠረት 100 ሺሕ ሰዎች ከሁለቱም ወገን ማለቃቸው ይነገራል፡፡ በጊዜው ሁለቱ በድህነት የሚታወቁ አገሮች ቢሆኑም ለዚህ ጦርነት ግን ኢትዮጵያ ወታደራዊ ወጪዋን በዓመት ወደ 480 ሚሊዮን ዶላር ስታሳድግ፣ ኤርትራ ደግሞ ወታደራዊ በጀቷን ወደ 306 ሚሊዮን ዶላር አድርሳው እንደነበር የለንደኑ ስትራቴጂክ ጥናት ተቋም መረጃ አመልክቷል፡፡

በዚያ ከፍተኛ ሰብዓዊና ቁሳዊ ውድመት ባደረሰ ጦርነት ሰፊ ተሳትፎ የነበራቸው ሁለቱ አገሮች ለ20 ዓመታት በጦርነት ሥጋት ተፋጠው የዘለቁበትን ሁነት ያጠኑት ሌተና ጄኔራል ዮሐንስ ገብረ መስቀል በቅርቡ ባሳተሙት ‹‹አዙሪት፡- ኢትዮጵያና ጦርነት ፍቺ የሚያስፈልገው ጋብቻ›› በተባለው መጽሐፋቸው፣ ከአልጀርስ ስምምነት መፈረም በኋላም አገሮቹ በድንበራቸው የቀጠለውን ችግር ገምግመውታል፡፡ ጦርነቱ ሲጀመር ኤርትራ ወደ 70 ሺሕ ኢትዮጵያውያንን ስታባርር ኢትዮጵያም በብዙ ሺሕ የሚቆጠሩ ኤርትራዊያንን አባራለች ይላሉ፡፡ ትግራይ ክልል ከኤርትራ ጋር በሚዋሰንባቸውና ጦርነት በተካሄደባቸው ቀጣናዎች፣ ወደ 1.5 ሚሊዮን ዜጎች ከመደበኛ ሕይወታቸው ተፈናቅለው እንደነበርም ይጠቅሳሉ፡፡ አፋር ክልል ከኤርትራ ጋር በሚዋሰንባቸው አካባቢዎች ደግሞ ወደ 300 ሺሕ ሰዎች ከመደበኛ ሕይወታቸው ውጪ ሆነው ተፈናቅለው ለመኖር ተገደው እንደነበር ይተርካሉ፡፡ በኤርትራም ወገን ጥናት ቢደረግ በግጭት ቀጣና ያሉ በርካታ ዜጎች ሕይወት መቃወሱ የሚጠበቅ መሆኑን በመጠቆም፣ ሁለቱ አገሮች በሁለት ዓመት ውጊያና በ20 ዓመታት ፍጥጫ ውስጥ ሲያሳልፉ ካተረፉት ይልቅ ያጡት እጅግ ብዙ መሆኑን በሰፊው አብራርተዋል፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትር ዓብይ (ዶ/ር) ሲመጡ ይህ መቆም አለበት በሚል የሰላም ጥረት መጀመራቸውን በርካቶች ያወሳሉ፡፡ በወቅቱ ኢትዮጵያ ከኤርትራ ጋር ለ20 ዓመታት የዘለቀውን ግጭት በማስቆም ሰላም የሰፈነበት አጋጣሚ ተፈጥሮ ነበር፡፡ ይህ ደግሞ ጠቅላይ ሚኒስትሩን በዓለም አቀፍ ደረጃ የሰላም ጀግና ከማሰኘት፣ እንዲሁም ከሁለቱ አገሮች ሕዝቦች መደሰት ባለፈ በመላው አፍሪካ ቀንድም ትልቅ ተስፋ የፈጠረ አዲስ ክስተት ሆኖ ነበር፡፡

በጥቂት ዓመታት ልዩነት ግን ይህ ሁሉ ተስፋ ተመልሶ ጠወለገ፡፡ የትግራይ ጦርነት አድማሱን አስፍቶ የሰሜን ኢትዮጵያ አካባቢዎችን ናጠ፡፡ ኤርትራ በዚህ ጦርነት ውስጥ ተሳታፊ ሆና ተከሰተች፡፡ በሒደት ጦርነቱን ለመቋጨት የሰላም ስምምነት በደቡብ አፍሪካ ፕሪቶሪያ ቢፈረምም፣ ነገር ግን ስምምነቱም ቢሆን ሌላ መልክ ያለው ውጥረትና የኃይል አሠላለፍ መፍጠሩ ነው የሚነገረው፡፡ አሁን ኤርትራና ኢትዮጵያ ወደ ቀደመው በውጥረት ወደ ተሞላ ግንኙነት ተመልሰው የገቡ ይመስላል፡፡

በአጭር ዓመታት የተፈጠረውን ይህንን የሁለቱ አገሮች ዕርቅና ፍጥጫ መፈራረቅ፣ ‹‹ኢትዮጵያና ጎረቤቶቿ የትብብርና የውዝግብ አዙሪት›› በሚለው መጽሐፋቸው የፖለቲካ ምሁሩ በለጠ በላቸው (ዶ/ር) ትኩረት በሚስብ መንገድ ገልጸውታል፡፡ የኤርትራና የኢትዮጵያ የቅርብ ጊዜውን ዕርቅ ከሁለቱ አገሮች ፍላጎት ይልቅ፣ በውጭ ኃያላን ግፊትና ተፅዕኖ የመጣ ለውጥ እንደሆነ ያስረዳሉ፡፡

‹‹ከስምምነቱ ወዲህ ያለው የሁለትዮሽ ግንኙነት በሚጠበቀው መንገድ አለመስተናገዱ አያከራክርም፡፡ በአስመራና በሪያድ ስምምነቶች መሠረት የጋራ ኮሚሽኖች ሊቋቋሙ አልቻሉም፡፡ ተስፋ የተጣለባቸው የኢኮኖሚና የፖለቲካ መስተጋብሮች በአግባቡ አልተተገበሩም፡፡ አጨቃጫቂው የድንበር ጉዳይ ዕልባት አልተበጀለትም፡፡ የዲፕሎማሲ ግንኙነቱም በታለመለት መስመር አልሄደም፡፡ እስከ ትግራይ ጦርነት መጀመሪያ ድረስ ምንም እንኳን ኤምባሲዎች ቢከፈቱም ሆነ አምባሳደሮች ቢሾሙም ከይስሙላ የዘለለ ፋይዳ አልነበራቸውም፡፡ የኢትዮጵያ አምባሳደሮችና ዲፕሎማቶች ወደ ምድብ ቦታቸው ጭምር መሄድ አልቻሉም፡፡ ከጦርነቱ መጀመር በኋላ ደግሞ ይህ ሁሉ ሙሉ ለሙሉ ተቋረጠ፡፡ በስምምነቱ ወቅት ይታይ የነበረው የመሪዎች ቅርርብና ግንኙነትም መቀጠል አልቻለም፡፡ ከሁሉም በላይ ኤርትራ በኢትዮጵያ የውስጥ ጉዳይ ጣልቃ እንድትገባና በሰሜን ኢትዮጵያው ጦርነት እንድትሳተፍ መደረጉ የሚያስከትላቸው ውስብስብ ውጤቶች በቅጡ ሊጤን ይገባዋል፤›› በማለት በለጠ (ዶ/ር) ከትበዋል፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትር ዓብይ (ዶ/ር) የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ በተጋበዙበት የሚሊኒየም አዳራሽ መድረክ ላይ ባሰሙት ንግግር፣ ‹‹እኔና ኢሱ ስንደመር አሰብ ይሆናል›› የሚል በታዳሚያን ብዙ ያስጨበጨበ ንግግርም አሰምተው እንደነበር አይዘነጋም፡፡ ባለፈው ዓመት የባህር በር ጉዳይን ዋና የመንግሥታቸው አጀንዳ አድርገው ዓብይ (ዶ/ር) ካነሱ ወዲህ ደግሞ፣ በኢትዮጵያና በኤርትራ መካከል ያለው መጠራጠርና ውጥረት የበለጠ መባባሱ ይነገራል፡፡ የባህር በር ጉዳይ በኢትዮጵያ መንግሥት መነሳት ከጀመረበት ጊዜ ጀምሮ ኢትዮጵያ ከጎረቤቶቿ ጋር ያላት ግንኙነት መቀየር መጀመሩ በሰፊው ያነጋግራል፡፡

የኤርትራ ባላሥልጣናትም ቢሆኑ ኢትዮጵያ አሰብን መከጀል ጀምራለች በሚል በፕሮፓጋንዳና በዲፕሎማሲ አፀፋ መስጠት ከጀመሩ ከራርመዋል፡፡ ይኸው የሁለቱ አገሮች የግንኙነት መላላት አሁን ላይ የበለጠ ተባብሶ ደግሞ የጦርነት ሥጋት መሆን የጀመረ ይመስላል፡፡ በተለይ በቅርቡ የቀድሞው የኢትዮጵያ ፕሬዚዳንት ሙላቱ ተሾመ (ዶ/ር) በአልጄዚራ ላይ ኤርትራን የቀጣናው በጥባጭ ናት ብለው ሌላ ዙር ግጭት በአካባቢው ከመቀስቀሱ በፊት፣ ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ያስታግሳት የሚል ሰፊ ሀተታ ማስነበባቸውን ተከትሎ በኤርትራና ኢትዮጵያ መካከል አዲስ ጦርነት እያንጃበበ ነው የሚል መላምት ጎልቶ መሰማት ቀጥሏል፡፡ የኤርትራ የማስታወቂያ ሚኒስትር የማነ ገብረ መስቀል ለዚህ ጽሑፍ ከሰጡት ፈጣን ምላሽ በተጨማሪ፣ በተለያዩ አጋጣሚዎች የኤርትራ ባለሥልጣናት ኢትዮጵያን ማውገዛቸውን ሲቀጥሉ ታይተዋል፡፡

‹‹ኤርትራ ደሃ አገር ናት፡፡ ቀጣናችን ካለበት ውስብስብ ጂኦ ፖለቲካዊ ኢንተረስት [ፍላጎት] አንፃር የኤርትራ መንግሥት የራሱን ሕዝብ ሳይሆን፣ የሌሎች ኃይሎችን ፍላጎት የሚያስፈጽም መንግሥት ነው፡፡ ይህ መንግሥት እስካለ ድረስ ደግሞ የአካባቢያችን ችግር የሚቀጥል ነው የሚሆነው፡፡ ኢትዮጵያ የባህር በር ቢኖራት አይጎዱም፡፡ ኢትዮጵያ የባህር በር ኖሯት በሰላምና በጉርብትና ብንኖር የሚጠቀሙት ብዙ ነው፡፡ እንቁላልና ዶሮ ወይም ጤፍ መለዋወጥ ብቻ አይደለም ነገሩ፡፡ የሰጥቶ መቀበል ነው ጉዳዩ፡፡ ከእነሱ የባህር በር እንደምንፈልገው ሁሉ እኛም መስጠት የምንችለው ብዙ የተፈጥሮ ፀጋ አለ፡፡ ኤርትራዊያን በዚህ አይጎዱም ይጠቀማሉ እንጂ፡፡ ይህ ሁኔታ እንዳይፈጠር የሚፈልጉ ብዙ ኃይሎች አሉ፡፡ አሁን ካለንበት ችግር በጋራ ልንወጣ ይገባል፣ በጋራ ልንለማ ይገባል በሚል ነው እኔ የባህር በር ከኤርትራ በማግኘት በልዋጩ አብሮ ማደግን የደገፍኩት፤›› የሚል ይዘት ያለው የአቶ ስዬ አብረሃ ንግግር ከሰሞኑ በማኅበራዊ መገናኛ ገጾች በሰፊው ሲሠራጭ ነበር፡፡

የቀድሞው የሕወሓት ታጋይ ስዬ አብረሃ በ1990ዎቹ የኢትዮ ኤርትራ ጦርነት ወቅት የኢትዮጵያን ታሪካዊ የባህር በር የሆነውን አሰብ ወደብን ማስመለስ አለብን የሚል አቋም ካንፀባረቁ አመራሮች ጋር ስማቸው የሚጠቀስ ሲሆን፣ በዚህ አቋማቸውም በወቅቱ ከነበረው የሕወሓት ከፍተኛ አመራር ቡድን ጋር ተጋጭተው ከቡድኑ እንዲወጡ ከተደረጉ ሰዎች መካከል አንዱ ስለመሆናቸው ብዙ ሲነገር ቆይቷል፡፡

ከረዥም ጊዜ በኋላ ተቆፍረው ከወጡ የቀድሞ ባለሥልጣናት ንግግሮች በተጨማሪ አሰብ የኢትዮጵያ የባህር በር ፍላጎት ማሳኪያ መንገድ ይሆናል የሚለውን ጉዳይ ከግራም ከቀኝም የሚያራግቡ የማኅበራዊ ሚዲያ መልዕክቶች በሰፊው በበረከቱበት በዚህ ወቅት፣ ኤርትራና ኢትዮጵያ ለአሰብ ዳግም መፋለማቸው አይቀርም የሚለውን ግምት የበለጠ የሚያጠናክሩ ንግግሮች አሁን በአመራርነት ካሉ ሹማምንትም እየተደመጡ ናቸው፡፡

የዓድዋ ድል 129ኛ ዓመት መታሰቢያ በአል ሲከበር የጦር ኃይሎች ጠቅላይ ኤታ ማዦር ሹም ፊልድ ማርሻል ብርሀኑ ጁላ፣ ‹‹የጊዜ ጉዳይ እንጂ ኢትዮጵያ የቀይ ባህር ማኅበረሰብ አባል መሆኗ የማይቀር ነው፤›› የሚለው ንግግራቸው፣ ኢትዮጵያ በአሰብ ላይ ያላት ፍላጎት የጠነከረ ነው የሚለውን ግምት የበለጠ አጠናክሮታል፡፡ ‹‹አገራዊ ጥቅም ለማስከበር ነው እየተዘጋጀን ያለነው›› በማለት የተናገሩት ፊልድ ማርሻሉ፣ የባህር በር ጥያቄ ጉዳይ ዓለም አቀፍ አጀንዳ እንዲሆን ማድረግ መቻሉን ነው የገለጹት፡፡

የመስኖና ቆላማ አካባቢ ሚኒስትሩ አብርሀም በላይ (ዶ/ር) ከሰሞኑ በትግርኛ በሰጡት ቃለ መጠይቅም ቢሆን፣ ቀጥተኛ በሆነ መንገድ ኤርትራን ወንጅለዋል፡፡ ‹‹ኤርትራ ከትግራይ መሬት ለቃ አልወጣችም፡፡ የኤርትራ ሠራዊት ትግራይን እንደያዘ ነው፡፡ የትግራይ ባለሥልጣናት የፌደራል መንግሥቱ የኢትዮጵያ ሉዓላዊነት እንዲጣስ አደረገ እያሉ ቢከሱም፣ ቦታውን እነሱ እንዲቆጣጠሩት ሲፈቀድላቸው ግን አያደርጉትም፡፡ የፌደራል መንግሥት ኃይል ካስጠጋ ቦታውን የወረረው ኃይል በዚያ ቦታ አይቆይም፡፡ የኤርትራ ኃይል በያዘው ቦታ እቆያለሁ የሚል ከሆነም ልክ ለማስገባት የሚቸገር ኃይል የለንም፤›› በማለት ነበር ለኤርትራ ማስጠንቀቂያ አዘል መልዕክት ያስተላለፉት፡፡

ፕሬዚዳንት ታዬ አጽቀ ሥላሴ በዓድዋ በዓል መታሰቢያ መድረክ ላይ ባሰሙት ንግግር ደግሞ፣ ‹‹የአገራችንን መሻትና ፍላጎት የሚመጥን ተለዋዋጭ የሆነውን ስትራቴጂካዊ፣ ጂኦ ፖለቲካዊና ጂኦ ስትራቴጂካዊ ሁኔታዎችን ግምት ውስጥ ያስገባ ጠንካራ መከላከያ መገንባታችሁን አጠናክራችሁ ቀጥሉ፤›› በማለት አጠገባቸው ለነበሩ የመከላከያ አመራሮች መልዕክት ማስተላለፋቸውም ቢሆን፣ አንድ ነገር እየተደገሠ ነው የሚሉ አስተያየት ሰጪዎች እንዲበራከቱ ነው ያደረገው፡፡

የኢትዮጵያ መንግሥት ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በከፍተኛ ባለሥልጣናት ደረጃ ኤርትራ የቀጣናው ጠብ ጫሪ ናት ሲል መክሰሱ ተደጋግሟል፡፡ ኤርትራ በኢትዮጵያ የውስጥ ጉዳይ ጣልቃ መግባቷን በመቀጠል አማፂያንን ትደግፋለች፣ እንዲሁም ግንባር ለመፍጠር ትሞክራለች በማለት በመንግሥት በኩል በተደጋጋሚ እየተስተጋባ ነው፡፡ ኢትዮጵያ የባህር በር ጉዳይን ማንሳት ከጀመረች ወዲህ የበለጠ የተጋጋለው የሁለቱ አገሮች ግንኙነት አሁን ደግሞ ወደ ዳግም ጦርነት ሊገቡ ነው የሚል ግምት ማሰጠት ጀምሯል፡፡ የኤርትራና የኢትዮጵያ እንደገና ወደ ጦርነት መግባት በዋናነት አሰብ ወደብን ያማከለ ሊሆን ይችላል የሚል ግምት እንዲፈጠር አድርጓል፡፡

ኤርትራና ኢትዮጵያ እንደ ባድሜ ባሉ መሬቶች ይገባኛል ያደረጉት የቀደመው ጦርነት ቁስል

‹‹በዘውግ ማንነት ላይ የተመሠረተ ፖለቲካ ኢትዮጵያን ወደ ኋላ አስቀርቷታል›› ኢዜማ

Wed, 05 Mar 2025 19:19:02 +0000

የኢትዮጵያ ዜጎች ለማኅበራዊ ፍትሕ (ኢዜማ) ፓርቲ፣ ከ2010 ዓ.ም. ለውጥ በኋላም ሆነ በፊት በዘውግ (ብሔር) ማንነት ላይ የተመሠረተ የፖለቲካ ሒደት፣ የአገሪቱን ዕድገትና ዴሞክራሲ ወደ ኋላ ያስቀረና ዕልባት ያላገኘ ከመሆኑም ሌላ፣ ለዜጎች መፈናቀል፣ ሞትና ሰላም ማጣት መንስዔ ሆኖ መቀጠሉን ተናገረ፡፡

ኢዜማ ይህን የተናገረው የፓርቲው ብሔራዊ ሥራ አስፈጻሚ ኮሚቴ በቢሾፍቱ ከተማ ከየካቲት 22 እስከ የካቲት 24 ቀን 2017 ዓ.ም. ለሦስት ቀናት ባደረገው ስብሰባ፣ በድርጅቱ አሠራር ሒደትና ወቅታዊ አገራዊ የፖለቲካ ጉዳዮች ላይ፣ እንዲሁም በቀጣይ ስለሚኖሩ ድርጅታዊ ተግባራት ላይ ተወያይቶ ያሳለፈውን ውሳኔ ተከትሎ ትናንት የካቲት 25 ቀን 2017 ዓ.ም. ባወጣው መግለጫው ነው፡፡

ፓርቲው በመግለጫው እንዳስታወቀው፣ ላለፉት 30 ዓመታት በተለይ በዘውግ ማንነት ላይ የተንጠለጠለው የፖለቲካ አስተሳሰብና መዋቅር እስካሁን አገራዊ አንድነቱን በማላላትም ሆነ ለዘላቂ አገራዊ ጥቅም ሥጋት ለሆኑ አያሌ ችግሮች ያጋለጠ መሆኑ ሳያንስ ‹‹በዚህ የተሳሳተ አስተሳሰብ የተለከፉ ኃይሎች ከባዕዳን ጋር ሳይቀር በመሠለፍ ብሔራዊ ጥቅሞችን አደጋ ላይ የሚጥሉ እንቅስቃሴዎቻቸውን›› በጥንቃቄ እየተከታተልኩ ነው ብሏል፡፡

ይሁንና እነዚህ ኃይሎች የትኞቹ ናቸው? የሚለው በመግለጫው ላይ በግልጽ አልተቀመጠም፡፡

ፓርቲው አያይዞም በኢትዮጵያ ወስጥ የሚንቀሳቀሱ የፖለቲካ ኃይሎች ምንም እንኳን የተለያየ አመለካከትና ፍላጎቶች እንዳላቸው ቢያምንም፣ ‹‹የአገሪቱን ሉዓላዊነት የሚፈታተኑና የሕዝብን ሰላም የሚነሱ ጉዳዮች ሲከሰቱ ግን ከሁሉም አገር ወዳድ ኃይሎች ጋር በጋራ እቆማለሁ፤›› ብሏል፡፡

ፓርቲው ለሦስት ቀናት ባደረገው ውይይትም ‹‹በልዩ ትኩረት ከታዩት ጉዳዮች መካከል፣ አገሪቱ ያለችበት ወቅታዊ የፖለቲካ ሁኔታ አንዱ ሲሆን፣ ውስጣዊ የፀጥታ ችግሮች፣ የኑሮ ውድነትና ቀጣናዊ ጉዳዮችን በየፈርጁ ተመልክቶ፣ አሁናዊና አገራዊ ፖለቲካው ከዚህ ቀደም ከነበረው በተለየ ሁኔታ እየተለወጠ መምጣቱን ተገንዝቤያለሁ፤›› ብሏል፡፡

ኢዜማ በዚሁ መግለጫው ላይ እንዳብራራው፣ በአገሪቱ ባሉት የሰላም መታጣት፣ መፈናቀልና ሞት እንዲሁም በጂኦ ፖለቲካዊ ጉዳዮች ምክንያት፣ ኢትዮጵያ ወዴት እየሄደች ነው? የሚለውን ጥያቄ ለመመለስ ባለመቻሉ፣ ሕዝቡ በከፍተኛ ግራ መጋባት ውስጥ ገብቷል ሲል ገልጿል፡፡

‹‹ማኅበረሰቡን ግራ ከመጋባት በማውጣት ሁሉም ዜጋ በእኩልነት የሚኖርባትን አገር ለመፍጠር የሚያስችል የፖለቲካ ሥርዓት ለመዘርጋት ይቻል ዘንድ፣ ፓርቲው ተለዋዋጭ የሆነውን የፖለቲካ ሥርዓት በተረዳ መልኩ ለሕዝቡ ጠንካራ የፖለቲካ አማራጭ ሆኖ ሊሠራ እንደሚገባ መግባባት ላይ እንደተደረሰም›› በመግለጫው አክሏል፡፡

ወቅቱን የሚመጥን የፖለቲካ አስተሳሰብና አሠራር ለማስፈን ይረዳ ዘንድም የአጭርና የረዥም ጊዜ ተግባራት ለይቻለሁ ያለው ኢዜማ፣ ይህንንም አስመልክቶ ‹‹በቅርቡ የተብራራ ሰነድ ይፋ እንደሚያደረግ›› አሳውቋል፡፡

የአገሪቱ ዜጎች በበርካታ ውስጣዊና ውጫዊ ችግሮች የተከበቡ ቢሆኑም እንኳን ‹‹የፖለቲካ ሥልጣን ማግኛ ብቸኛው መንገድ በሐሳብ ፉክክር ላይ የተመሠረተ ነፃና ገለልተኛ ዴሞክራሲያዊ ምርጫ ብቻ መሆኑ ላይም አቋሜ የማይናወጽ ነው፡፡ ለዚህም አበክሬ እሠራለሁ፤›› ሲልም አስታውቋል፡፡

ከዚሁ ጋር በተያያዘም አሁናዊ አገራዊ ፖለቲካ ላይ ፓርቲው እንደ አንድ ዋነኛ ባለድርሻ የሚጠበቅበትን ገንቢ ሚና ለመጫወት በአጭር ጊዜ ውስጥ ሊደረጉ ከሚገባቸው ፖለቲካዊ ተሳትፎዎች መካከል፣ በቀጣዩ አገራዊ ምርጫ ላይ ጠንካራ ተፎካካሪ ሆኖ መቅረብ አንዱ ዕቅዱ መሆኑን በመጥቀስ፣ ይህንንም ማሳካት እንዲያስችለው በቅርቡ በፓርቲው መሪ ብርሃኑ ነጋ (ፕሮፌሰር) የሚመራ የምርጫ አስተባባሪ ኮሚቴ ሰይሞ ወደ ሥራ ይገባል ብሏል፡፡

Opposition parties accuse gov’t of state terrorism in light of drone attacks

Wed, 05 Mar 2025 19:14:45 +0000

In a joint statement, four opposition parties have criticized the government over what they describe as the increasingly irresponsible and destructive use of drone strikes on civilians.

The Ethiopian People’s Revolutionary Party (EPRP), Enat Party, the Amhara Nationalist Movement, and the All Ethiopian Unity Organization (AEO) released the statement this week, following reports of a drone attack in the Amhara region that claimed the lives of 16 civilians.

“In recent years, there have been repeated, irresponsible and harsh drone attacks in the Amhara, Tigray and Oromia regions. Many civilians, including children, have been victims of the attacks,” reads the statement.

- Advertisement -

The opposition parties accused the government of complacency and irresponsible behavior.

“The government is gradually becoming more and more complacent and expanding the scope of its attacks. Instead of regretting its actions, it is increasingly boasting about its evil deeds, and is using the country’s resources to attack and kill civilians,” reads the statement.

The outcry came following a drone attack in Hamus Gebeya, in the East Gojjam Zone, on February 23. The attack resulted in the deaths of 16 civilians, including children, and nearly a dozen serious injuries.

“This irresponsible action is a significant example of state terrorism,” reads the statement.

The parties accused the government of misleading security forces into participating in war crimes, including massacres, abductions, and arbitrary killings, as well as knowingly entangling the military in political affairs in a bid to hide its ineptitude.

They say that although Ethiopia is signatory to international laws that protect civilians, religious institutions, public facilities, and cultural heritage sites during war, the government has repeatedly violated these provisions and the Ethiopian constitution by targeting civilians, health facilities, schools, and places of worship.

The Government Communications Service did not respond to The Reporter’s repeated requests for a response to the joint statement.

People who were forced from their jobs and were detained spoke about their stay

Wed, 05 Mar 2025 19:07:20 +0000

People who were forced from their jobs and were detained spoke about their stay

General's warning about Assab - The issue of Aksum and Al-Najashi Mosque

Wed, 05 Mar 2025 19:03:34 +0000

<h1 class="style-scope ytd-watch-metadata"><span class="style-scope yt-formatted-string" dir="auto">General&#039 warning about Assab || The issue of Aksum and Al-Najashi Mosque.</span></h1>

Former top military commander warns that Ethiopia and Eritrea could be headed for conflict..

Wed, 05 Mar 2025 18:59:22 +0000

Former Ethiopian Air Force Commander-in-Chief Major General Abebe Tekle Haymanot (Jobe) has pointed out that the relationship between Ethiopia and Eritrea was initially an unholy one, and said that there are signs that it could lead to conflict.

He recalled a research paper he wrote three years ago regarding the conditions under which Ethiopia could benefit from the port, but said that the question should not be answered forcefully. He noted that if a war breaks out between the countries, the direction of the war will be known only when the purpose of the war is known, adding, "One of the purposes of the war may be to capture an idea, and the other to eliminate the Shaabi."

He noted that if the aim of the war is to capture the mind, the equipment and technological capabilities of the two countries should be assessed, and if the aim is to overthrow the Shaabi government, intervention by countries like the United States, which are concerned about Eritrea&#039 fate, is expected.

"How do America, China and Russia see the issue? Who will Egypt side with? It is another matter. If Ethiopia wants to control the situation, and the United Arab Emirates supports it, Saudi Arabia may not be happy. Such a crisis will inevitably invite Egypt. It is necessary to consider the interests of Somalia and Somaliland, Turkey&#039 presence in the region as a mediator, and Donald Trump&#039 coming to power. Even if the regional situation is said to change, it cannot be changed only in the Red Sea. It is important to understand that controlling the situation is not only an Ethiopian issue," he explained.

The former Air Force Chief of Staff, who stated that it was a big mistake not to have done so during the Ethio-Eritrea war 28 years ago, said that the big mistake made in the 18 years that followed of keeping the enemy silent has paid a heavy price. He said that it caused the people of Tigray to pay the price, especially during the war in the north, and pointed out that if war breaks out again, the Tigray region could become a battlefield.

On the other hand, he also stated that the issue of whether the federal government army can enter Tigray without consulting the regional army called TDF is questionable. 28 years ago, “Ethiopia is bound by the federal system. It does not have an air force, so it invaded Shabia,” Major General Abebe said, recalling that he was a member of the Central Command of the defense forces at the time and that the decision was made to enter and destroy Shabia as far as Asmara. However, the general, who recalled that he was ordered to return after the decision of former Prime Minister Meles Zenawi and other senior leaders, “It is enough to weaken Eritrea,” added that the mistake made at that time “is costing us as a country today. Shabia has lost its soul because of our mistakes.”

He said that choosing silence in the 18 years after the war was a big mistake, despite the enemy force behind it saying, "I will destroy the people of Tigray, I will attack Ethiopia."

He added, “Ethiopia deserves a seaport. It should use its intelligence. But it should not be by force,” and warned that even if there is a war aimed at changing the regional balance, “the game will not end in Ethiopia and Eritrea. It is easy to start a war, but it is difficult to stop it.” He added that violent action by either side poses a significant regional threat.

TPLF Deputy Chairman Ato Amanuel Assefa said he has observed a conflict between Ethiopia and Eritrea, and said two days ago that there were exchanges of words centered on the Red Sea.

"We are witnessing military scenes that look like preparations," said Ato Amanuel, adding that there is no issue that can be resolved through war. He urged both the Ethiopian and Eritrean governments to view things calmly, noting that not only is it a war zone, but the geopolitical risk it poses should also be taken into account.

Human Rights Concern for Eritrea, a human rights organization, announced in a statement issued a week ago that the Eritrean government had ordered local governments to require citizens under the age of 60 to undergo military training.